LokalAvisa.no > Søndre Senniens Budstikke > Namn på Senja søk   mail
 
 
Namn på Senja 11/03 2001
Kjeipen
Kjeipen (foto:hakre)
Kjeipen (foto:hakre)
(Uttale: kjeippen)


Vi er i Øyfjorden, ikkje langt utaførre Fjordgårn. Ved den store stein ved den bittelittje vasspytten i den mose- og græsgrodde senkinga i berget har vi stansa. Her blir vi ei stund. Førr innaførre oss stig et fantastisk fjell av havet: Kjeipen.
Tel høgre går Ørnfjorden inn, tel venstre går Øyfjorden ut. Eg veit ikkje ka stein heite, men han har nok et namn.
Kjeipen e et typisk samenligningsnamn. Ofte går samenligninga på det vi kjenne ekstra godt, som kjeipen i detta telfelle. Eldre folk nikke nok tel ordet og kjenne det, øngre folk spekulere.


Kjeipen va et gammelt redskap. I Hofsøya blei det funne en kjeip nede i myra frå jernalder eller vikingtid. Ordet og redskapet går telbake tel tida før man tok i bruk tolla på båten. Då skar man tel et trestøkke som blei senka nedi ripa, og i trestøkket skar man et breitt hakk som åra skulle ligge i.
Det e detta hakket vi ser i fjellet Kjeipen. Se på den høgste toppen og føll den bua lenja ned og tel venstre. Der har du kjeipen, der kunne fjelltrollet legge trollåra og trollro ut Øyfjorn. Den høgste delen av keipen kaltes "keipsnev" - dvs. keipnesen. Vi ser at denna keipen har et keipsnev til høyre.
Over denna senkinga hadde man som regel ei vidja, et "hammelband", av seig vier, bjørk eller einer. Sterkt skinn kunne også brukes. Ordet har samenheng med å hamle, ro med ansiktet fram.


La oss slutte med Ivar Aasen, det norske språkgeniet og majn bak nynorsken. I Norsk Ordbog skriv han om kjeipen: "Træklods, tilskaaren i form af en vinkel, hvori aaren hviler". Om hammelband sei Aasen: "Vidiebaand hvormed en aare holdes fast til keipen".


Så ta deg en tur til Ørnfjorn/Øyfjorn og sett deg i god ro ved den store steinen utaførre Fjordgårn - kok kaffe og opplev Kjeipen.
Ved hakre, kl 17:09
 
Melding til redaktøren
Fra:
Min emailadresse:
Beskjed:
Søk i artikler
Søkeord: